എന്താണ് മോക്ഷം?

 

മോക്ഷം ഹിന്ദുമതത്തിലെ ആഴമേറിയതും ആഴത്തിലുള്ളതുമായ ഒരു ആത്മീയ ആശയമാണ്, അത് ആത്മസാക്ഷാത്കാരത്തിനും കഷ്ടപ്പാടുകളുടെ ചക്രത്തിൽ നിന്നുള്ള മോചനത്തിനുമുള്ള ആത്മീയ അന്വേഷണത്തിന്റെ പരിസമാപ്തിയെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു.

പല ഹിന്ദുക്കളും തങ്ങളുടെ ആത്മീയ ആചാരങ്ങളിലൂടെയും ഭക്തിയിലൂടെയും നേടാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ആത്യന്തിക ലക്ഷ്യമാണിത്.

മോക്ഷം നേടുക എന്നതിനർത്ഥം പുനർജന്മ ചക്രത്തിൽ നിന്ന് മോചനം നേടുക എന്നാണ്. ഒരിക്കൽ മോക്ഷം നേടിയാൽ, ആത്മാവ് ഭൗതിക ലോകത്തെ മറികടന്നതിനാൽ, കൂടുതൽ പുനർജന്മത്തിന്റെ ആവശ്യമില്ല.

ആത്മീയ പൂർത്തീകരണത്തിന്റെ ഏറ്റവും ഉയർന്ന അവസ്ഥയായും ആത്യന്തിക സത്യത്തിന്റെ സാക്ഷാത്കാരമായും മോക്ഷത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കാറുണ്ട്. സ്വയം കണ്ടെത്തലിലേക്കും ദൈവിക ഐക്യത്തിലേക്കും ഉള്ള ആത്മാവിന്റെ യാത്രയുടെ പരിസമാപ്തിയാണിത്

മോക്ഷത്തിലേക്കുള്ള യാത്ര വളരെ വ്യക്തിഗതമാണ്. ആന്തരിക പരിവർത്തനം, സ്വയം തിരിച്ചറിവ്, ആത്മാവിന്റെ ശുദ്ധീകരണം എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇത് ആചാരങ്ങളെയോ ബാഹ്യ ആചാരങ്ങളെയോ മതപരമായ ബന്ധങ്ങളെയോ ആശ്രയിക്കുന്നില്ല.

മോക്ഷം കഷ്ടപ്പാടുകളുടെയും ഭൗതിക ലോകത്തിന്റെ പരിമിതികളുടെയും ചക്രം അവസാനിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് ശാശ്വതമായ സമാധാനത്തിന്റെയും സന്തോഷത്തിന്റെയും സുഖദുഃഖങ്ങളുടെ ചക്രത്തിൽ നിന്നുള്ള മോചനത്തിന്റെയും അവസ്ഥയാണ്.

എല്ലാ അസ്തിത്വത്തിന്റെയും ആത്യന്തിക യാഥാർത്ഥ്യവും ഉറവിടവുമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന കോസ്മിക് ആത്മാവുമായി (ബ്രഹ്മം, പരമാത്മാവ് ) വ്യക്തിഗത ആത്മാവിനെ (ജീവത്മാവ് ) ലയിപ്പിക്കുന്നതിനെ മോക്ഷം സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് ദൈവവുമായുള്ള ഏകത്വത്തിന്റെയും ഐക്യത്തിന്റെയും അവസ്ഥയാണ്.

ഹിന്ദുമതത്തിലെ കേന്ദ്ര സങ്കൽപ്പങ്ങളിലൊന്നാണ് മോക്ഷം, അത് ആത്യന്തിക ആത്മീയ ലക്ഷ്യത്തെയും ജനന മരണ ചക്രത്തിൽ നിന്നുള്ള മോചനത്തെയും പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു (സംസാര ചക്രത്തിൽ നിന്നുള്ള മോചനം ). മോക്ഷം, ശാശ്വതമായ ആനന്ദത്തിന്റെയും സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെയും ദിവ്യവുമായുള്ള ഐക്യത്തിന്റെ അവസ്ഥയാണ്.